कुंड़ुख़ भाषा में मुहावरा एवं कहावत का प्रयोग

kurukh_phrases

कुंड़ुख़ भाषा में मुहावरा एवं कहावत का प्रयोग बखुबी होता है। कई असहज बातों को इससे आसानी से समझा जाता है। आइये इसे जाने :

bai qurrA (muhAvarA )
¡.  adde e:rnA ( KiEsA:rnA ) – As eXgan adde e:rwas.
¢.  aXli e:wnA ( WirAbaHnA ) – kalA boXgA, eXgan WirAbaHA polloy.
£.  akil barnA ( lu:r kunwurnA ) – konwas we innA akil barcA. 
¤.  akil ebsernA ( buJurLA polnA ) – qambas hi kerkA mo:xA As hi 
   akil ebesrA.
¥.  allA ujjnA ( ajju-ijju onA-mo:xA ge kuwwnA ) – Wucas gA allA  
   ujjnA bese ujjA lagwas.
¦.  okkA polnA ( bezA mal xaKarnA ) – i ne:lA okkA pollA lagwan, 
   CemA nanke.
§.  ezpA xotornA ( juwA man|A ) – maXrA arA birsas hi ezpA xottrA.
¨.  kaqQA uinA ( kaqQan paiqqAHnA ) – As eXhay kaqQan ui:yas.
©.  kaqQan xottnA ( urmi kaqQan qeXgnA ) – Aw kaqQan bi:jyas 
   ciccas.
¡0.  kaqQan bi:jnA (mal qeXgnA kaqQan qeXgnA ) – As kaqQan 
    bi:jyas ciccas.
¡¡.  kaqQA kamnA (aMWvari kaCnaKarnA ) – sumriw kaqQA kamnA nu 
   paXKrAj raHi.
¡¢.  kazman sakqAHnA ( nalaK ge sapzArnA ) – kazman sakqaHA warA 
   xall qarA kalA.
¡£.  kapze ujgA:rnA ( urmi nalaK wav man|A ) – As gahi kapze 
   kollrA.
¡¤.  kazmA esernA (Wan Kurji qi payahA man|A ) – sanis gahi kazmA 
   essrA.
¡¥.  ku:l nuVnA ( nannar ge wukKe laggnA )  – eXgan e:rar nanar 
   ge ku:l nuVjLi.
¡¦.  ku:l xAynA ( onA mo:x Age mal xaKarnA ) – somas gahi ku:l xA:yA 
   lagi.
¡§.  ku:l nu cicc laGarnA ( ki:zA laggnA ) – eXhay ku:l nu cicc 
   laGarLA lagi.¡
¡¨. kukk nuVnA ( nalaK nanA polnA ) – nalKan e:rar eXhay kukk nuVjLA lagi.
¡©. kukk kaparnA ( koEhA wukKe barnA ) – As ge kukkan kaparnA manA lagi.
¢0. xann e:xnA ( saQarnA ) – biryas xann e:xA lagwas. 
¢¡. xann barnA ( xann ro:ge man|A ) – iXzi gahi xann baracki raHi.
¢¢. xebwA WarrnA ( kiryA mo:xnA ) – e:n xebwA warwan kA enne mal nanon.
¢£. xebwA coNdnA ( mal meVjkA bese man|A ) – awi gahi xebwA cuNNdki raHi.
¢¤. xebwan oznA ( QiQgar le mennA ) – As xebwan ozLar ki nalaK nanwas.
¢¥. galle pu:xnA ( ru:si mannA ) – iXzis gahi galle pu:xki raHi. 
¢¦. galle kaparnA ( akay GoK nu pazArnA ) – gallen kaparLar, enwer nanA lagway ? 
¢§. cari kiccnA ( kiryA mo:xnA ) – i nalaK ge cari ambA kiccA.
¢¨. culhA laGarnA ( onA-mo:x Age raHnA ) – As gahi ezpA nu culhA laGarLA lagi.
¢©. jiyA o:lnA ( wukKe sA:rnA ) – awi gahi jiyA o:lA lagi. 
£0. parqA WasnA ( koEhA nalaK nannA ) – niXhay nalaK parqA WasnA bese raHi.
xoEzLus :-
BunesUvar urAEv
GAGrA, gumlA.    
 

Comments

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *